Vrouwenstrijd is klassenstrijd - maar ook nog veel meer! 1 maart 2024
Vaak zeggen vrouwen dat ze zich niet voor politiek interesseren. Maar de politiek is overal om ons heen, bij het boodschappen doen, als je naar de dokter gaat, als er geen kinderopvang is, bij wonen of op school. En dan de oorlog: ‘Lonen omhoog en wapens neer’ is een eis die vrouwen aanspreekt. Net zoals de eis tot directe wapenstilstand in Oekraïne en Palestina. Geen geld naar wapens en munitie, maar naar wonen en zorg. Geen imperialistische oorlog, geen milieuvernietiging door de grote concerns, maar een ander leven voor alle gewone mensen, vrouwen en mannen, jong en oud, uit welk land je ook afkomstig bent. Die politiek spreekt vrouwen wel aan. En dan kunnen we de discussie aangaan hoe we dat kunnen bereiken. Als we gezamenlijk strijden voor een andere maatschappij, voor het echte socialisme. In elk land is een marxistisch-leninistische partij nodig om de strijd van arbeiders, vrouwen en mannen te organiseren. Wij bouwen aan zo’n partij in Nederland en we werken er aan om zoveel mogelijk – werkende - vrouwen te winnen voor de Rode Morgen - voor de strijd tegen oorlog en voor de socialistische revolutie. De socialistische arbeidersbeweging en Internationale Vrouwendag zijn nauw met elkaar verbonden. In 1910 vond in Kopenhagen de tweede Internationale socialistische Vrouwenconferentie plaats met 17 deelnemende landen, waarbij socialistische vrouwen zoals Clara Zetkin een beslissende invloed hadden. Er werden ervaringen uitgewisseld en nieuwe eisen gesteld: tegen oorlog en voor vrouwenkiesrecht. Clara Zetkin stelde een nieuw middel voor om internationale verbondenheid te laten zien in de strijd voor de bevrijding van de vrouw en om meer vrouwen bij de vrouwenbeweging te betrekken, namelijk de jaarlijkse viering van een strijddag van vrouwen: Internationale Vrouwendag. In 1911 werd in vijf landen de eerste Internationale Vrouwendag gevierd op 19 maart. Voor de viering was deze maand gekozen, omdat in de Parijse Commune in maart 1871 vrouwen een bijzondere rol hadden gespeeld. Nederland deed voor het eerst mee in 1912 met demonstraties in 18 steden. Het imperialistisch wereldsysteem brengt een steeds groter deel van de wereldbevolking in existentiële crises en brengt miljoenen mensen op de been, waarbij vrouwen niet zelden in de frontlinie staan. De ruggengraat van het verzet vormt de arbeidersbeweging. Ook hierin gaan vrouwen vaak voorop! Werkende mensen komen overal op de wereld in grote getalen in verzet. Hierbij groeit het bewustzijn over kapitalisme en imperialisme; het klassenbewustzijn. De vrouwenstrijd is een onmisbare schakel tussen de verschillende sociale bewegingen en voor een maatschappij-veranderende strijd – voor het echte socialisme. Dit kan alleen als we de strijd voeren vanuit het standpunt van de arbeidersklasse. Van daaruit moeten we aansluiting vinden bij de kleinburgerij en niet andersom. Want het burgerlijke en kleinburgerlijke feminisme werkt precies tegengesteld aan deze richting. Haar weg is die van de individuele genderstrijd of een vrouwenbeweging die alleen gericht is op gelijke rechten in het kapitalisme. Tegelijkertijd moet de arbeidersbeweging de bevrijding van de vrouw centraal op haar vlag schrijven. Vanaf het allereerste begin is het kapitalisme gebaseerd op de onlosmakelijke eenheid van de uitbuiting van de arbeidersklasse en de natuur enerzijds en de burgerlijke staats en familie-ordening anderzijds. Dit zijn twee zijden van dezelfde medaille. In de vrouwenstrijd organiseren we vrouwen met een hele bandbreedte aan opvattingen en ideeën, van religie tot revolutie. We mogen ons niet beperken tot de strijd van de arbeidersvrouwen - die te maken hebben met dubbele uitbuiting - want alle vrouwen ervaren de onderdrukking. Het is belangrijk om vrouwen uit alle lagen aaneen te sluiten in een brede, niet-partijgebonden strijdbare vrouwenbeweging. Een mening die tegenwoordig populair is, zegt dat de arbeidersklasse alleen zou bestaan uit migranten en werkende mensen uit de ‘Global South’ en dat de werkende mensen in de ‘Global North’ allemaal behoren tot een soort van arbeidersaristocratie. Dat is een onwetenschappelijke voorstelling van zaken. Overal ter wereld worden werkende mensen uitgebuit in de zin dat de meerwaarde aan de arbeiders wordt ontstolen door de kapitalisten. Het kapitalisme in haar imperialistische vorm verkeert in een voortdurende crisis. Dit stelt de arbeidersklasse over de hele wereld tot taak om samen te werken in de strijd tegen uitbuiting, onderdrukking, milieuvernietiging en oorlog en die strijd steeds beter te organiseren en coördineren; in het anti-imperialistisch Eenheidsfront, in de Wereldvrouwen Conferentie, in ICOR. Werkende vrouwen worden uitgebuit door kapitalisten, net als werkende mannen. Door het kleinburgerlijk feminisme is de opvatting verspreid: vrouwen worden uitgebuit door hun mannen - met het onbetaalde gezinswerk. Maar gezinswerk is geen kapitalistische uitbuiting omdat er niet voor de ruil, maar voor de eigen behoeften geproduceerd wordt. Het marxisme legt de maatschappelijke realiteit bloot: de dubbele uitbuiting van de vrouwenmassa bestaat ten eerste uit de uitbuiting waaraan de vrouwelijke arbeider als deel van de arbeidersklasse als geheel onderworpen is en ten tweede uit de nog lagere waardering van haar arbeidskracht in vergelijking met haar mannelijke collega’s. De kapitalist waardeert de arbeidskracht van vrouwen lager omdat deze volgens de burgerlijke familieorde niet in dezelfde mate beschikbaar is voor uitbuiting als die van mannen, vanwege de hoofdverantwoordelijkheid van de vrouw voor de opvoeding van kinderen en ‘huishoudelijk werk’. Dit is wereldwijd het geval. De lonen van vrouwen liggen bijna overal tussen 20% en 30% lager dan die van mannen - in bijna elk land van de wereld. In Nederland is dat 36% volgens de cijfers van het College van de Rechten van de Mens. De bijzondere onderdrukking van de vrouw is een wezenlijk element van elke machtsuitoefening in de klassenmaatschappijen die gebaseerd zijn op uitbuiting en onderdrukking. Die speciale onderdrukking treft alle meisjes en vrouwen in de samenleving, ook als ze niet tot de arbeidersklasse behoren – zelfs bourgeois- vrouwen. Wat hoort bij die bijzondere onderdrukking? De verantwoordelijkheid van vrouwen voor het privéhuishouden en het gezin, die ook een economische afhankelijkheid van de man inhoudt. De controle over seksualiteit en geweld tegen vrouwen. Een heel systeem van ‘ketenen van burgerlijke moraal’ die werken via tradities, roltoewijzingen, religies, morele concepten. Discriminatie op basis van geslacht. Seksisme als methode om het zelfvertrouwen van vrouwen en meisjes te ondermijnen. Een van de belangrijkste leugens in de kapitalistische maatschappij is: gelijke rechten voor vrouwen zijn mogelijk in het kapitalisme. Weliswaar werd de formeel-juridische gelijkstelling hard bevochten - ook in Nederland. Die formele gelijkstelling is een enorme vooruitgang. Maar met de rechtse en fascistische ontwikkeling in veel landen is te zien dat die formele gelijkheid snel verdwijnt en vrouwenrechten worden beperkt, zoals bijvoorbeeld het recht op abortus. Zelfs in de meest progressieve burgerlijke democratieën is er nog steeds een grote kloof tussen de tekst van de wet en de werkelijkheid. Dat is geen toeval, maar zal in het kapitalistische systeem altijd zo blijven, omdat de kapitalistische maatschappij alleen op deze manier kan functioneren. Pas in een socialistische samenleving zijn de voorwaarden voor de bevrijding van de vrouw volledig aanwezig. Karl Marx en Friedrich Engels karakteriseerden deze voorwaarden als volgt: “Ten eerste een maatschappelijke productie volledig gericht op de bevrediging van menselijke behoeften; ten tweede, de gelijkwaardige deelname van alle gezinsleden - overeenkomstig hun mogelijkheden - aan de maatschappelijke productie; ten derde wordt de verhouding van de economische afhankelijkheid tussen gezinsleden opgeheven; ten vierde, het gezin houdt op om de fundamentele economische eenheid te zijn waarop elk persoonlijk leven is gebaseerd; ten vijfde, huishoudelijk werk en de opvoeding van kinderen worden publieke taken van de maatschappij.” De strijd voor de bevrijding van de vrouw kan niet worden voltooid binnen het kapitalisme, maar is een noodzakelijk deel van de strijd tegen dit systeem. De strijd voor het socialisme staat daarom voorop. De strijd voor een wereld zonder oorlog en een wereld waarin de kinderen zich kunnen ontwikkelen en iedereen kan werken voor het nut van iedereen. Niet voor de winst en de rijkdom van enkelingen. Benut de Internationale Vrouwendag hiervoor! Werkende vrouwen winnen voor de strijd tegen oorlog, voor de socialistische revolutie, voor de Rode Morgen en voor het Eenheidsfront. Maak van Internationale Vrouwendag een manifestatie voor vrede, voor het socialisme. De proletarische vrouwenbeweging moet de ruggengraat worden van de strijdbare vrouwenbeweging en van de strijd tegen oorlog. Oorlogen stoppen pas als de mensen in opstand komen en zich aaneen sluiten tegen het imperialisme - in een revolutionaire strijd voor het socialisme!
dvl
pib
RM
- in het socialisme
Voor de bevrijding van de vrouw
de vrouw - in het socialisme
Voor de bevrijding van
8 maart Internationale Vrouwendag
1 maart 2024
Vrouwenstrijd is klassenstrijd - maar ook nog veel meer! Vaak zeggen vrouwen dat ze zich niet voor politiek interesseren. Maar de politiek is overal om ons heen, bij het boodschappen doen, als je naar de dokter gaat, als er geen kinderopvang is, bij wonen of op school. En dan de oorlog: ‘Lonen omhoog en wapens neer’ is een eis die vrouwen aanspreekt. Net zoals de eis tot directe wapenstilstand in Oekraïne en Palestina. Geen geld naar wapens en munitie, maar naar wonen en zorg. Geen imperialistische oorlog, geen milieuvernietiging door de grote concerns, maar een ander leven voor alle gewone mensen, vrouwen en mannen, jong en oud, uit welk land je ook afkomstig bent. Die politiek spreekt vrouwen wel aan. En dan kunnen we de discussie aangaan hoe we dat kunnen bereiken. Als we gezamenlijk strijden voor een andere maatschappij, voor het echte socialisme. In elk land is een marxistisch- leninistische partij nodig om de strijd van arbeiders, vrouwen en mannen te organiseren. Wij bouwen aan zo’n partij in Nederland en we werken er aan om zoveel mogelijk – werkende - vrouwen te winnen voor de Rode Morgen - voor de strijd tegen oorlog en voor de socialistische revolutie. De socialistische arbeidersbeweging en Internationale Vrouwendag zijn nauw met elkaar verbonden. In 1910 vond in Kopenhagen de tweede Internationale socialistische Vrouwenconferentie plaats met 17 deelnemende landen, waarbij socialistische vrouwen zoals Clara Zetkin een beslissende invloed hadden. Er werden ervaringen uitgewisseld en nieuwe eisen gesteld: tegen oorlog en voor vrouwenkiesrecht. Clara Zetkin stelde een nieuw middel voor om internationale verbondenheid te laten zien in de strijd voor de bevrijding van de vrouw en om meer vrouwen bij de vrouwenbeweging te betrekken, namelijk de jaarlijkse viering van een strijddag van vrouwen: Internationale Vrouwendag. In 1911 werd in vijf landen de eerste Internationale Vrouwendag gevierd op 19 maart. Voor de viering was deze maand gekozen, omdat in de Parijse Commune in maart 1871 vrouwen een bijzondere rol hadden gespeeld. Nederland deed voor het eerst mee in 1912 met demonstraties in 18 steden. Het imperialistisch wereldsysteem brengt een steeds groter deel van de wereldbevolking in existentiële crises en brengt miljoenen mensen op de been, waarbij vrouwen niet zelden in de frontlinie staan. De ruggengraat van het verzet vormt de arbeidersbeweging. Ook hierin gaan vrouwen vaak voorop! Werkende mensen komen overal op de wereld in grote getalen in verzet. Hierbij groeit het bewustzijn over kapitalisme en imperialisme; het klassenbewustzijn. De vrouwenstrijd is een onmisbare schakel tussen de verschillende sociale bewegingen en voor een maatschappij-veranderende strijd – voor het echte socialisme. Dit kan alleen als we de strijd voeren vanuit het standpunt van de arbeidersklasse. Van daaruit moeten we aansluiting vinden bij de kleinburgerij en niet andersom. Want het burgerlijke en kleinburgerlijke feminisme werkt precies tegengesteld aan deze richting. Haar weg is die van de individuele genderstrijd of een vrouwenbeweging die alleen gericht is op gelijke rechten in het kapitalisme. Tegelijkertijd moet de arbeidersbeweging de bevrijding van de vrouw centraal op haar vlag schrijven. Vanaf het allereerste begin is het kapitalisme gebaseerd op de onlosmakelijke eenheid van de uitbuiting van de arbeidersklasse en de natuur enerzijds en de burgerlijke staats en familie-ordening anderzijds. Dit zijn twee zijden van dezelfde medaille. In de vrouwenstrijd organiseren we vrouwen met een hele bandbreedte aan opvattingen en ideeën, van religie tot revolutie. We mogen ons niet beperken tot de strijd van de arbeidersvrouwen - die te maken hebben met dubbele uitbuiting - want alle vrouwen ervaren de onderdrukking. Het is belangrijk om vrouwen uit alle lagen aaneen te sluiten in een brede, niet-partijgebonden strijdbare vrouwenbeweging. Een mening die tegenwoordig populair is, zegt dat de arbeidersklasse alleen zou bestaan uit migranten en werkende mensen uit de ‘Global South’ en dat de werkende mensen in de ‘Global North’ allemaal behoren tot een soort van arbeidersaristocratie. Dat is een onwetenschappelijke voorstelling van zaken. Overal ter wereld worden werkende mensen uitgebuit in de zin dat de meerwaarde aan de arbeiders wordt ontstolen door de kapitalisten. Het kapitalisme in haar imperialistische vorm verkeert in een voortdurende crisis. Dit stelt de arbeidersklasse over de hele wereld tot taak om samen te werken in de strijd tegen uitbuiting, onderdrukking, milieuvernietiging en oorlog en die strijd steeds beter te organiseren en coördineren; in het anti- imperialistisch Eenheidsfront, in de Wereldvrouwen Conferentie, in ICOR. Werkende vrouwen worden uitgebuit door kapitalisten, net als werkende mannen. Door het kleinburgerlijk feminisme is de opvatting verspreid: vrouwen worden uitgebuit door hun mannen - met het onbetaalde gezinswerk. Maar gezinswerk is geen kapitalistische uitbuiting omdat er niet voor de ruil, maar voor de eigen behoeften geproduceerd wordt. Het marxisme legt de maatschappelijke realiteit bloot: de dubbele uitbuiting van de vrouwenmassa bestaat ten eerste uit de uitbuiting waaraan de vrouwelijke arbeider als deel van de arbeidersklasse als geheel onderworpen is en ten tweede uit de nog lagere waardering van haar arbeidskracht in vergelijking met haar mannelijke collega’s. De kapitalist waardeert de arbeidskracht van vrouwen lager omdat deze volgens de burgerlijke familieorde niet in dezelfde mate beschikbaar is voor uitbuiting als die van mannen, vanwege de hoofdverantwoordelijkheid van de vrouw voor de opvoeding van kinderen en ‘huishoudelijk werk’. Dit is wereldwijd het geval. De lonen van vrouwen liggen bijna overal tussen 20% en 30% lager dan die van mannen - in bijna elk land van de wereld. In Nederland is dat 36% volgens de cijfers van het College van de Rechten van de Mens. De bijzondere onderdrukking van de vrouw is een wezenlijk element van elke machtsuitoefening in de klassenmaatschappijen die gebaseerd zijn op uitbuiting en onderdrukking. Die speciale onderdrukking treft alle meisjes en vrouwen in de samenleving, ook als ze niet tot de arbeidersklasse behoren – zelfs bourgeois- vrouwen. Wat hoort bij die bijzondere onderdrukking? De verantwoordelijkheid van vrouwen voor het privéhuishouden en het gezin, die ook een economische afhankelijkheid van de man inhoudt. De controle over seksualiteit en geweld tegen vrouwen. Een heel systeem van ‘ketenen van burgerlijke moraal’ die werken via tradities, roltoewijzingen, religies, morele concepten. Discriminatie op basis van geslacht. Seksisme als methode om het zelfvertrouwen van vrouwen en meisjes te ondermijnen. Een van de belangrijkste leugens in de kapitalistische maatschappij is: gelijke rechten voor vrouwen zijn mogelijk in het kapitalisme. Weliswaar werd de formeel- juridische gelijkstelling hard bevochten - ook in Nederland. Die formele gelijkstelling is een enorme vooruitgang. Maar met de rechtse en fascistische ontwikkeling in veel landen is te zien dat die formele gelijkheid snel verdwijnt en vrouwenrechten worden beperkt, zoals bijvoorbeeld het recht op abortus. Zelfs in de meest progressieve burgerlijke democratieën is er nog steeds een grote kloof tussen de tekst van de wet en de werkelijkheid. Dat is geen toeval, maar zal in het kapitalistische systeem altijd zo blijven, omdat de kapitalistische maatschappij alleen op deze manier kan functioneren. Pas in een socialistische samenleving zijn de voorwaarden voor de bevrijding van de vrouw volledig aanwezig. Karl Marx en Friedrich Engels karakteriseerden deze voorwaarden als volgt: “Ten eerste een maatschappelijke productie volledig gericht op de bevrediging van menselijke behoeften; ten tweede, de gelijkwaardige deelname van alle gezinsleden - overeenkomstig hun mogelijkheden - aan de maatschappelijke productie; ten derde wordt de verhouding van de economische afhankelijkheid tussen gezinsleden opgeheven; ten vierde, het gezin houdt op om de fundamentele economische eenheid te zijn waarop elk persoonlijk leven is gebaseerd; ten vijfde, huishoudelijk werk en de opvoeding van kinderen worden publieke taken van de maatschappij.” De strijd voor de bevrijding van de vrouw kan niet worden voltooid binnen het kapitalisme, maar is een noodzakelijk deel van de strijd tegen dit systeem. De strijd voor het socialisme staat daarom voorop. De strijd voor een wereld zonder oorlog en een wereld waarin de kinderen zich kunnen ontwikkelen en iedereen kan werken voor het nut van iedereen. Niet voor de winst en de rijkdom van enkelingen. Benut de Internationale Vrouwendag hiervoor! Werkende vrouwen winnen voor de strijd tegen oorlog, voor de socialistische revolutie, voor de Rode Morgen en voor het Eenheidsfront. Maak van Internationale Vrouwendag een manifestatie voor vrede, voor het socialisme. De proletarische vrouwenbeweging moet de ruggengraat worden van de strijdbare vrouwenbeweging en van de strijd tegen oorlog. Oorlogen stoppen pas als de mensen in opstand komen en zich aaneen sluiten tegen het imperialisme - in een revolutionaire strijd voor het socialisme!
vrouwenstrijd
DVL
PiB