DVL
PiB
Werkers moeten voor hun eigen belang opkomen
De regering stelt dat ze demissionair is en dat daarom de begroting ‘beleidsarm’ moet zijn. In feite is het doorzetten van veel oud beleid: ruim baan en subsidies voor de grote bedrijven en een fooi voor de sociale en zorguitgaven, die dringend nodig zijn. Tijdens de algemene beschouwingen in de tweede kamer werden een paar verbeteringen aangebracht. ‘Duur’ heten die in de media en ze worden toegeschreven aan het feit dat Rutte c.s. een meerderheid van stemmen nodig hebben. De werkelijke reden is dat in de sectoren waar de mensen het meest actie hebben gevoerd er ook wat is afgedwongen: zorg, wonen en onderwijs. Op milieugebied zei de regering € 6,8 miljard extra uitgetrokken te hebben. Maar op deze gebieden blijven de regeringsplannen ver achter bij wat nodig is. De koopkracht zou gemiddeld gelijk blijven, terwijl de regering voor dit jaar 3,9% groei en voor volgend jaar 3,5% verwacht en zelfs Rutte zei dat de lonen te veel zijn achtergebleven. Die koopkrachtberekeningen zijn bovendien meestal te optimistisch voor de laagstbetaalden, omdat hun uitgavenpatroon niet ‘gemiddeld’ is. Daarbij komt dat de sinds 2011 begonnen verlaging van de bijstandsuitkeringen dit jaar ondanks de inflatiecorrectie voor een deel van de mensen zelfs tot een achteruitgang in euro’s leidt. Overheidsinstanties Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) en Centraal Planbureau (CPB) waarschuwen voor een toename van de armoede in Nederland met 25% (van 5,3% van de bevolking tot 6,8%.) Verder zegt de regering niets over het terugdringen van de flexibilisering, hoewel heel Den Haag beweert dat dit ‘zeer urgent’ is. Na tweemaal geweigerd te hebben een kamermotie uit te voeren, gaat de regering nu akkoord met € 675 miljoen extra om de salarissen in de zorg te verhogen. De regering wilde dit laten betalen door verhoging van de zorgpremie en wees een financiering door verhoging van de winstbelasting af. De financiering is nu onduidelijk. Ook zonder die extra verhoging wordt de premie voor de zorgverzekering ongeveer € 2,75 per maand meer. Intussen wordt via ‘rapporten’ en andere uitspraken voorgesorteerd op nieuwe bezuinigingen in de zorg, die anders ‘onbetaalbaar’ zou worden - terwijl er nu overal personeelstekorten zijn. Voor onderwijs komt er tijdens de debatten € 500 miljoen bij voor optrekken van de lonen in het basisonderwijs. Maar daarmee is weinig gedaan aan de werkdruk en het grote tekort aan leraren. De eerder aangekondigde € 8,5 miljard extra om de gevolgen van corona op te vangen, kunnen hier niet voor gebruikt worden: het is eenmalig en moet binnen twee jaar worden besteed – ja, waarom eigenlijk?. Een flink deel van de 8,5 miljard zal naar de commerciële bijlesinstituten verdwijnen. Ook de meeste regeringspartijen zeggen al enige tijd voor afschaffing van het leenstelsel voor studenten te zijn, maar in de begroting zie je dat niet terug. Niemand ontkent dat er een groot tekort aan betaalbare huurwoningen is. Toch heft de regering nog steeds de verhuurdersheffing op sociale huurwoningen. Als ‘tegemoetkoming’ zou dat volgend jaar 500 miljoen minder worden. Milieubeleid kan volgens de regering niet wachten, met een verwijzing naar het Urgenda- vonnis. Er wordt € 6,8 miljard extra uitgetrokken - een bedrag dat voor het grootste deel voor subsidie aan bedrijven bestemd is – vooral voor het opslaan van CO2 onder de grond. In het klimaatakkoord van 2019 was afgesproken dat er maximaal 7,2 miljoen megaton CO2 met overheidssubsidie zou worden opgeslagen, maar de regering verhoogt dit nu eenzijdig tot bijna tien miljoen megaton. Over sluiting van de kolencentrales en veel meer productie van duurzame energie - geen woord. Totaal zou er, vergeleken met de begroting op Prinsjesdag, zo’n € 2,6 miljard extra bijgekomen zijn: 675 miljoen voor de zorgsalarissen, 500 miljoen voor onderwijs, 500 miljoen korting verhuurdersheffing, 500 miljoen minder energiebelasting voor woningen en ook nog eens 500 miljoen voor leger en politie. Daarbij wordt benadrukt, dat ongeveer een miljard hiervan uit een pot komt die voor de grote bedrijven bestemd was, maar niet gebruikt kon worden omdat de EU dit als verkapte staatssteun afkeurde. Daarbij is het nuttig te bedenken, dat alles betaald wordt uit de opgebrachte belastingen en premies, zoals loonbelasting, BTW, accijnzen. Slechts 11% van die belastingen komt uit de bedrijfswinsten (vennootschapsbelasting), het overgrote deel uit de zakken van werkende mensen. Voorstellen om de extra uitgaven te betalen door de vennootschapsbelasting te verhogen, die wijst de regering af. Wie hebben trouwens al die winsten geproduceerd?
regering
Miljoenennota
beleidsarm of armzalig?
28 september 2021